Impaganetget ti Crescent Mining and Development Corporation (CMDC) iti naipatungpal a prescon itay nga exploration drilling pay laeng ken saan a panagminas ti agdama nga aktibidad dagitoy idiay Mankayan.
Imbinglayda a ti nasao nga exploration drilling ket naipasidung iti CMDCs Exploration Work Program nga inaprubaran ti Mines and Geosciencres Bureau (MGB) idi Agosto 28, 2025.
Panggep ti nasao a programa a mangurnong iti geological data para iti feasibility study.
Impetteng pay ti CMDC nga awan ti *ore a maala, awan ti daga a ma-excavate wenno nalawa a makali nu diket umdas laeng a pang-drill pads.
Inlawlawagda metlaeng nga awan metlaeng ti maiprosproseso a mineral gapu ta kasapulan ti panagminas iti kanayunan nga approval manipud iti gobyerno ken konsultasyon iti komunidad.
Inlawlawag dagitoy a saan metlaeng a saklawen ti drilling ti agarup 533.4 nga ektarya a daga.
Sigun pay kadakuada, saanda pay nga ikonkonsidera ti open-pit mining.
Maipalagip a naipaay idi 1996 ti Mineral Production Sharing Agreement (MPSA) para iti nasao a mining company ken na-renew daytoy babaen iti DENR idi March 2022 para iti 25 a tawen.
Nupay kasta, kadua daytoy ti kondisyon a nasken nga adda ti Certification Precondition a maala dagitoy manipud iti National Commission on Indigenous Peoples (NCIP) no sadinno naaramid met dagitoy.
Idi October 2021, naipatungpal ti Free, Prior and Informed Concsent (FPIC) process iti agarup uppat a tawen nga infacilitate ti NCIP pakairaman ti community assemblies iti dose a barangay iti Mankayan Ancestral Domain.
Idi August 2024,naipatungpal ti decision- making, no sadinno majority kadagiti babarangay ti nagbotos ti “Yes”.
Dinmanon ti December 18, 2024 idi napirmaan ti Memorandum of Agreement iti nagbaetan ti CMDC ken Mankayan Ancestral Domain.
Kabayatanna, kalpasan iti pannakaipatungpal ti separate hearing kadagiti barangay a nagbotos iti “No” babaen ti NCIP Commission En Banc, naaprubran ti pannakaissue ti certificate precondition idi September 29, 2025.
Mainaig ti dayta, sigun kenni CMDC Communications Officer Marionne Marie Ruiz, mangipatungpal dagitoy iti site inspection kaduada ti komunidad inton bigat sadiay Brgy Bulalacao tapnu maidentify dagiti drilling sites.
Innayunna nga agarup innem agingga walo a drilling holes ti nasken a maiyaramid sakbay nga agexpire ti exploration work programda inton Agosto 2027.
Impeksa met daytoy a saandan nga intuloy ti panangiyunegda ti equipmentsda tapnu saan pay a kumaro ti tension kalpasanna a binarikadan ladta dagiti “opposition/anti mining” ti dalan iti baet ti pannakaipaulog ti TRO kontra kadakuada.
Kabayatanna, innayon ni Ruiz nga immanugot met dagiti 14 a landowners a pakaipatungpalan iti drilling operation.
Iti sabali a bangir, bigbigbigen met dagitoy dagiti pakaseknan ti Brgy Bulalacao ken Guinaong no sadinno impeksa dagitoy a silulukatda para iti anyaman a dayalogo ken mangnamnamada a maresolba metlaeng ti issue. //Bombo Noveh Organo
